Panele fotowoltaiczne w Strudze? Skąd tyle hałasu?

01/02/2026

Czym są panele fotowoltaiczne i jak działają?

Z definicji wynika, że panele fotowoltaiczne to urządzenia, które zamieniają promieniowanie słoneczne na energię elektryczną. Ale jak to działa?

Jak działają panele fotowoltaiczne?

Działanie: wykorzystują zjawisko fotowoltaiczne – fotony światła uderzają w ogniwa krzemowe, wprawiając w ruch elektrony, co generuje prąd stały.
System: aby prąd mógł zasilić urządzenia w domu, musi przejść przez inwerter (falownik), który zmienia go na prąd zmienny (taki jak w gniazdku).
Budowa: panele składają się z ogniw fotowoltaicznych – głównie krzemowych lub cienkowarstwowych CdTe z tellurkiem kadmu. Całość jest scalona folią i chroniona przez hartowane szkło oraz aluminiową ramę.
Pogoda: panele produkują energię głównie w słoneczne dni; w dni pochmurne ich wydajność drastycznie spada, ponieważ chmury działają jak filtr.

Na papierze brzmi to dobrze…

Dotacja, montaż, słoneczna pogoda, prąd w gniazdku, działające urządzenia elektryczne. Niektórzy pomyślą nawet: jestem „eko”. Moje panele wytwarzają energię, a nadwyżkę oddaję do sieci energetycznej.
I to wszystko jest w porządku — w skali mikro.

Problem zaczyna się wtedy, gdy mówimy o planowanej elektrowni słonecznej w Strudze o łącznej powierzchni 240 hektarów.

Piękne pola, 120 hektarów otwartej przestrzeni za Pałacem w Strudze.
Czy będziemy mogli cieszyć się nimi w takiej formie również w przyszłym roku?

Gdzie leży problem?

Problem leży nie w samej technologii, lecz w ilości oraz w miejscu, w którym panele mają zostać zainstalowane — m.in. w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowań mieszkalnych. O tym pisaliśmy już w artykule:
Elektrownie fotowoltaiczne – jak stawiać, żeby było dobrze?

Skutki wielkoobszarowych farm fotowoltaicznych

Tak ogromna liczba paneli, jak w przypadku farm fotowoltaicznych, generuje szereg zjawisk o realnym wpływie na ludzi, przyrodę i krajobraz.

Efekt olśnienia – zjawisko odbijania promieni słonecznych od powierzchni modułów, które może powodować dyskomfort lub zagrożenie dla otoczenia.
W Strudze problemem jest zbyt bliskie sąsiedztwo domów mieszkalnych. Duża liczba paneli tworzy wręcz „morze ognia”, które wpada przez okna sąsiadujących domów oraz może oślepiać kierowców.
Efekt „jeziora polaryzacyjnego” – panele w dużej ilości tworzą iluzję tafli wody, co dezorientuje owady i ptaki.
W Strudze występują również korytarze migracyjne zwierząt, a ogrodzone hektary farm fotowoltaicznych skutecznie je przerywają.

Miejsca planowane pod montaż paneli to dodatkowo strefy ekotonowe – obszary przejściowe, które zapewniają zwierzętom pożywienie, schronienie oraz miejsca lęgowe. To właśnie tam koncentruje się życie.

Farma fotowoltaiczna powoduje również powstawanie wysp ciepła oraz tzw. linie okapu. Panele wpływają na wilgotność terenu — w przypadku Strugi może dojść do zmiany wilgotności obrzeży lasu, co prowadzi do stresu wodnego drzew.
Sytuację pogarsza ingerencja w glebę podczas prac ziemnych: wykopy pod kable, montaż konstrukcji oraz fundamenty pod stacje transformatorowe mogą naruszać systemy korzeniowe.

Duże połacie paneli wpływają także na parowanie wody i zmieniają naturalny przepływ powietrza.

Lśniące, żółte pola za pałacem — 120 hektarów, które, jeśli zależy to od władz, wkrótce zostaną gęsto zabudowane szkłem i metalem, zamieniając się w strefę przemysłową.

Woda opadowa z paneli zaburza naturalny obieg wody na danym terenie — lokalnie może jej być za dużo albo za mało. Struga już bez takich instalacji miała poważne problemy z wodą opadową, czego przykładem była powódź we wrześniu 2024 roku.

Uszkodzone panele, np. w wyniku wichur, mogą stanowić zagrożenie. Z popękanych modułów do gleby i wód gruntowych mogą przedostawać się substancje chemiczne, m.in. kadm.

Problemem są również pożary. Podczas pożaru panele wydzielają gęsty, toksyczny dym, a folie stosowane w modułach — jako tworzywa sztuczne — mogą uwalniać opary kwasu octowego, który w dużych stężeniach jest drażniący i żrący dla układu oddechowego.

Utylizacja zużytych paneli to bomba z opóźnionym zapłonem. Ich żywotność szacuje się na 25–30 lat, a po zakończeniu eksploatacji takich farm powstaną tysiące ton odpadów.

Krajobraz i tożsamość Strugi

Instalacja o tak ogromnej powierzchni w sposób znaczący zmienia estetykę i krajobraz miejscowości.
Strugę otaczają obszary Natura 2000, masyw Chełmca, otulina parku krajobrazowego oraz Dolina Czyżynki. To nie jest miejsce na inwestycje przemysłowe tej skali.